Làng nước mắm Nam Ô

Làng nghề nước mắm Nam Ô nằm bên cửa sông Cu Đê, dưới chân đèo Hải Vân và hướng ra vịnh Đà Nẵng. Từ một làng chài gắn bó với biển qua nhiều thế hệ, nơi đây đã trở thành cái tên quen thuộc khi nhắc đến những thức quà mang hương vị miền biển. Cá cơm than tươi, muối biển và những bí quyết được gìn giữ qua năm tháng đã tạo nên những giọt nước mắm đậm đà, mang theo hương vị rất riêng của vùng biển Đà Nẵng. Năm 2019, nghề làm nước mắm Nam Ô được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, như một sự ghi nhận dành cho những giá trị văn hóa vẫn được cộng đồng nơi đây gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ.

(Ảnh: Sưu tầm)

Đằng sau mỗi mẻ mắm là một quá trình đòi hỏi sự kiên nhẫn và kinh nghiệm. Người dân Nam Ô có một cách nói rất giản dị: “Chăm mắm như chăm con dại” – bởi trong suốt quá trình ủ chượp, từng mẻ mắm đều cần được theo dõi và chăm chút cẩn thận. Mắm đạt độ chín được người làm nghề nhận biết bằng màu sắc, hương thơm, mùi vị và trạng thái của từng mẻ – những điều chỉ có thể tích lũy bằng kinh nghiệm qua năm tháng. Đặc biệt, công đoạn lọc mắm hay còn gọi là chiết mắm vẫn được thực hiện hoàn toàn bằng phương pháp thủ công truyền thống. Một mẻ mắm phải mất khoảng 12 tháng mới có thể cho ra 100–150 lít nước mắm loại 1, vì vậy mỗi giọt mắm thành phẩm đều chứa đựng rất nhiều thời gian và công sức. Chính sự chậm rãi, kỹ lưỡng ấy đã tạo nên hương vị riêng khó nhầm lẫn của nước mắm Nam Ô.

(Ảnh: Sưu tầm)

Không chỉ có nghề làm mắm, Nam Ô còn lưu giữ những nét văn hóa gắn liền với đời sống của một làng biển lâu đời. Lăng Ông Nam Ô, nơi thờ cá Ông theo tín ngưỡng dân gian của cư dân miền biển, được xây dựng từ thời vua Gia Long và vẫn là một địa điểm quan trọng trong đời sống tinh thần của cộng đồng địa phương. Hằng năm, Lễ hội Cầu Ngư được tổ chức vào ngày 15 và 16 tháng 2 âm lịch, là dịp người dân tưởng nhớ cá Ông, cầu mong những chuyến biển bình an và một năm thuận lợi. Bên cạnh đó, khu vực Nam Ô còn có nhiều dấu tích văn hóa gắn với lịch sử hình thành của vùng đất, từ các di tích Chăm đến những công trình tín ngưỡng lâu đời.

(Nguồn ảnh: Quân đội Nhân dân)

Ghé Nam Ô, bạn có thể dành một buổi thong thả khám phá làng nghề, trò chuyện cùng những người làm mắm thân thiện và nghe họ kể về những kinh nghiệm được truyền lại qua năm tháng. Từ những chum mắm nằm lặng lẽ trong sân nhà, những con đường nhỏ đến mùi biển thoảng trong gió, mọi thứ nơi đây mang một nhịp sống bình dị và chậm rãi. Nếu có dịp đến Đà Nẵng, hãy thử tìm đến Nam Ô để tận mắt nhìn thấy một nghề truyền thống vẫn đang được tiếp nối, nếm một chút vị biển và cảm nhận nhịp sống rất riêng của vùng đất này.

(Ảnh: Sưu tầm)